การขอให้ศาลสั่งเป็นคนไร้ความสามารถ / เสมือนไร้ความสามารถ คืออะไร?

เมื่อบุคคลหนึ่งไม่สามารถจัดการเรื่องส่วนตัวหรือทรัพย์สินของตนเองได้ เนื่องจากปัญหาด้านสุขภาพจิต สติปัญญา หรือความสามารถในการตัดสินใจ กฎหมายไทยเปิดโอกาสให้บุคคลที่เกี่ยวข้องยื่นคำร้องต่อศาล เพื่อขอให้มีคำสั่งเป็น คนไร้ความสามารถ หรือ คนเสมือนไร้ความสามารถ เพื่อคุ้มครองสิทธิและผลประโยชน์ของบุคคลนั้น

อย่างไรก็ตาม ทั้งสองสถานะมีหลักเกณฑ์และผลทางกฎหมายที่แตกต่างกัน การเลือกดำเนินการให้ถูกต้องจึงมีความสำคัญอย่างยิ่ง

คนไร้ความสามารถ คืออะไร?

คนไร้ความสามารถ คือ บุคคลที่มีภาวะไม่สามารถใช้เหตุผลหรือควบคุมการตัดสินใจของตนเองได้ เช่น

• • ป่วยทางจิตอย่างรุนแรง
  • ภาวะสมองเสื่อม
  • สูญเสียความสามารถในการรับรู้
  • ไม่สามารถจัดการทรัพย์สินหรือกิจการของตนเอง

เมื่อศาลมีคำสั่ง บุคคลดังกล่าวจะมี ผู้อนุบาล เป็นผู้ดูแลและดำเนินการแทนในเรื่องที่กฎหมายกำหนด

คนเสมือนไร้ความสามารถ คืออะไร?

คนเสมือนไร้ความสามารถ หมายถึง บุคคลที่ยังสามารถใช้ชีวิตหรือจัดการเรื่องทั่วไปได้ แต่มีข้อจำกัดในการตัดสินใจเกี่ยวกับทรัพย์สินหรือกิจการสำคัญ เช่น

• • ผู้สูงอายุที่เริ่มมีภาวะความจำเสื่อม
  • ผู้มีความบกพร่องทางสติปัญญาบางส่วน
  • ผู้ที่ไม่สามารถบริหารทรัพย์สินได้อย่างเหมาะสม

ศาลอาจแต่งตั้ง ผู้พิทักษ์ เพื่อช่วยดูแลหรือให้ความยินยอมในการทำนิติกรรมบางประเภท